De bibliotheek als kennisplatform

We leven in een wereld waarin we steeds minder waarde hechten aan bezit. Denk aan streamingplatformen, leenscooters en deelauto’s. Een concept dat ruim een eeuw geleden al door bibliotheken werd toegepast in het uitlenen van boeken. Maar bij een bibliotheek kun je tegenwoordig meer dan een boek lenen. Bibliotheken willen die innovatieve en maatschappelijke rol terugpakken en een essentiële speler worden in de kennisontwikkeling van de samenleving. Een ‘leven lang leren’ kunnen ondersteunen. Voor veel bibliotheken is het nog een uitdaging om hier digitaal de juiste invulling aan te geven. Daar brengen wij samen met de Bibliotheek AanZet verandering in!

Hoe ziet de bibliotheek van 2030 eruit?

‘Alle Nederlanders starten een succesvolle persoonlijke ontwikkeling bij de bibliotheek.’ Dat is de droom van de Bibliotheek AanZet. De stip op de horizon. Met 30 vestigingen in en rondom de Drechtsteden willen zij zo hun maatschappelijk relevante rol blijven spelen. Daarbij staat niet het boek centraal, maar kennis. Om dat doel te bereiken zocht AanZet in 2018 een digitaal partner, iemand die meedenkt over de digitale strategie en de status quo durft uit te dagen. Enter Hoppinger!

Een platform met meerwaarde

Samen met de stuurgroep van AanZet vormden we een multidisciplinair team, bestaande uit de directie, specialisten van diverse afdelingen en vanuit Hoppinger natuurlijk strategen, designers en techneuten. Ons startpunt was een doelgroeponderzoek. Tijdens interviews kregen we inderdaad de bevestiging dat de bibliotheek nog vooral wordt gezien als een plek om boeken te lenen. Maar ook vonden we de achterliggende behoefte: bezoekers willen zichzelf ontwikkelen, up-to-date blijven, iets nieuws ontdekken en in contact komen met anderen.

Die jobs to be done vertaalden we naar het uiteindelijke doel: de ‘virtuele vestiging’. Een platform voor kennisontwikkeling, waar vraag en aanbod worden samengebracht en content wordt gecreëerd voor en door inwoners. Dat leidt tot een waardevolle community waarin de bibliotheek niet zozeer organisator is, maar meer een regisseur. De fysieke bibliotheek faciliteert dat al; nu nog digitaal. Zo zorgen we ervoor dat online en offline in elkaar overlopen. Prachtig plan, maar eerst even een paar stappen terug naar de basis.

De bouw van de virtuele vestiging

De vorige website van AanZet werkte met een vast template en ging met name uit van het klassieke uitleenmodel. Ook liet de gebruikerservaring te wensen over. Dit paste niet bij de ambities van AanZet. Daarom hebben we een moderne en toekomstbestendige architectuur gebouwd die voldoet aan de huidige eisen van AanZet en helemaal klaar is voor toekomstige wensen en aanpassingen. Het middelpunt van die architectuur is het nieuwe platform. Daarop vinden bezoekers de collectie, alle activiteiten en informatie over de verschillende vestigingen. Juist omdat de bibliotheek van de toekomst niet alleen draait om het lenen van boeken, heeft het activiteitenaanbod een prominente rol op de website.

De headless Drupal-website is door de frontend in TypeScript en React supersnel (probeer maar), veilig en gebruiksvriendelijk voor zowel de gebruiker als de beheerder van de content. Met het gebruik van structured data kunnen editors de activiteiten gemakkelijk publiceren, en zijn de evenementen voor bezoekers goed vindbaar in Google. Krachtige OData API’s koppelen de website aan verschillende databronnen. Zo worden de activiteiten niet alleen ingeladen op de website, maar worden ze ook op de narrowcasting-schermen in de bibliotheken getoond. Met die API’s kunnen we in de toekomst ook andere componenten, zoals een ticketsysteem voor evenementen, naadloos integreren. De flexibele, gelaagde architectuur is er klaar voor.

Case AanZet Activiteiten
Case AanZet Collectie

Successen boeken en doorontwikkelen

Met het nieuwe platform hebben we een fundament neergezet voor het realiseren van de gezamenlijke ambitie van de 30 regionale AanZet-bibliotheken. Op weg naar ‘de bibliotheek van de toekomst’, waarin de (online) toegankelijkheid van kennis en ervaring centraal staan in plaats van de boeken. Doordat het platform schaalbaar is kunnen we, op basis van gebruikersinzichten, doorontwikkelen aan zowel de gebruikerservaring als de dienstverlening. Dat doen de bibliotheken met gebundelde krachten en budget. Ook sluit het platform aan bij de gecentraliseerde bibliotheekdiensten die bijvoorbeeld door de Koninklijke Bibliotheek geleverd worden.

 

In het eerste jaar kregen we 50% meer bezoekers op de website. En uit de websitepoll bleek dat 75% de bibliotheek inmiddels ziet als een plek voor meer dan boeken alleen!

- Ronald Capelle, Programmamanager Digitaal de Bibliotheek AanZet

 

Op naar de tweede horizon

De eerste stap is gezet. Op naar de volgende stap in onze langetermijnvisie! En dat is: de waarde van het AanZet-platform nog verder vergroten door het activeren van de community. Dat bereiken we door de engagement te verhogen. De waarde van bibliotheken, online en offline, wordt immers steeds groter naarmate het aantal actieve gebruikers toeneemt. Dit wordt een netwerkeffect genoemd. Dus maken we de bestaande content beter vindbaar voor gebruikers en tegelijkertijd is het van belang dat gebruikers actief gaan bijdragen om nieuwe gebruikers aan te trekken, net als bij social media. De komende tijd zullen we continu experimenteren om te komen tot een goede mix van content, ontdekking en ontmoeting. Zo geven we steeds meer vorm aan de 'virtuele vestiging'.

 

Digitale revolutie in bibliotheekland

Ondertussen willen we deze beweging verder versnellen door de samenwerking op te zoeken met andere bibliotheken en het uitbreiden van (content)partnerships, zowel nationaal als regionaal. Andere openbare bibliotheken gaan zich aansluiten bij het platform om zo een digitale alliantie te smeden. In een digitale wereld, die zo snel innoveert, moet er samengewerkt worden om relevant te blijven voor de gebruiker en ‘een leven lang leren’ te kunnen faciliteren. En toch behoudt iedere bibliotheek de vrijheid om naar eigen inzicht en regionale belangen aanvullende keuzes te maken en door te ontwikkelen. Doordat de bibliotheken profiteren van gezamenlijke investeringen kunnen we de ambitie realiseren van een virtuele bibliotheek voor heel Nederland. De Nieuwe Bibliotheek Almere was de eerste bibliotheek die zich aansloot bij het initiatief! Ook de Nieuwe Bibliotheek heeft sinds 1 september 2021 haar eigen Virtuele Bibliotheek Platform. Lees hier meer over onze digitale revolutie!

 

Highlights

  • Het eerste jaar na de lancering steeg het aantal bezoeken met 50% en dat aantal stijgt nog steeds!
  • 89% van de websitebezoekers gaf eind 2020 aan dat de Bibliotheek Aanzet een plek is waar zij zich persoonlijk ontwikkelen
  • Sinds de start van het YouTube-kanaal AanZet Live in 2020 deden al ruim 6.000 mensen mee aan online activiteiten
  • 13% van de leden maakt inmiddels gebruik van e-books en luisterboeken (target was 10%!)
Case AanZet Zoek in de collectie

Doe je mee met onze digitale revolutie?

Neem contact op met Dirk of laat je gegevens achter. Dan bellen we je zo snel mogelijk terug!

dirkscheele@hoppinger.com
010 - 22 10 190
06-4834 8552

Dirk-Elias Scheele